De meeste pigmentvlekken zijn donker, maar ze kunnen ook licht of zelfs wit zijn. Zeker in de zomer als de huid eromheen donkerder kleurt (door de zon) vallen ze meer op. Bij witte pigmentvlekken denkt men vaak aan de huidziekte vitiligo. Maar er zijn ook andere huidaandoeningen die witte huidverkleuringen kunnen veroorzaken. Daardoor zijn sommige depigmentaties tijdelijk en anderen permanent. Hoe herken je de verschillende vormen en wat kan je eraan doen?
Hoe ontstaat een witte pigmentvlek?
Pigmentvlek is eigenlijk een verkeerde benaming. Witte pigmentvlekken ontstaan door verdwijnen of afwezigheid van pigment in de huid. Er is dus sprake van een pigmentstoornis! Omdat witte pigmentvlekken het tegenovergestelde zijn van donkere pigmentvlekken, worden ze ook wel hypopigmentaties genoemd. Hypo betekent tekort aan pigment.
Verschillende soorten witte pigmentvlekken.
Zoals gezegd zijn er verschillende soorten witte pigmentvlekken. Sommigen zijn al vanaf de geboorte aanwezig en anderen ontstaan op latere leeftijd. De vlekken kunnen tijdelijk zijn, door bijvoorbeeld een schimmel, of permanent door een genetisch defect. De oorzaken lopen flink uiteen. Hierdoor zien witte pigmentvlekken er ook niet allemaal hetzelfde uit. Voorbeelden zijn:
-
Hypomelanosis guttata idiopathica
Vanwege de vele kleine witte rondjes wordt deze onschuldige huidaandoening ook wel confettihuid genoemd. Je ziet het voornamelijk bij mensen met een lichte huid. Het vaakst bij 50-plusser op lichaamsdelen zoals de armen en benen. Hoe het exact ontstaat is onduidelijk, maar er lijkt wel een relatie met zonbeschadiging te zijn.
-
Vitiligo
Deze chronische aandoening ontstaat doordat de pigmentcellen kapotgaan. Omdat dit pleksgewijs gebeurt, ontstaat er een duidelijk contrast tussen de aangedane en de gezonde huid. Zichtbaar als melkwitte vlekken of witte lokken in het haar. Vitiligo is niet pijnlijk of besmettelijk maar wel erfelijk. Het lastige is dat men niet weet waardoor de pigmentcellen kapotgaan. Daarom is vitiligo helaas nog niet te genezen en blijven de vlekken dus permanent.
-
Pityriasis Versicolor
Deze witte vlekjes zie je meestal op de romp. Het wordt veroorzaakt door een niet besmettelijke gist. Meestal levert deze gist geen probleem op. Maar soms maakt hij een stofje aan die de pigmentaanmaak tijdelijk remt. Meestal is het vrij makkelijk op te lossen door het aanbrengen van een anti-schimmel crème (enkele plekjes), eventueel in combi met anti-roosshampoo (groot gebied).
-
Pityriasis alba
Dit is een vorm van huiduitslag die voornamelijk voorkomt bij kinderen en pubers met een getinte huid. Kenmerkend zijn de witte schilferende vlekken in het gezicht. Heel soms komt het daarnaast ook voor op de armen of romp. Het komt door een lichte vorm van eczeem (dermatitis). Dit veroorzaakt een huidontsteking waardoor de pigmentcellen tijdelijk minder pigment aanmaken. Omdat het zich met name in de zomermaanden uit, wordt het ook wel zomereczeem genoemd. In de meeste gevallen verdwijnt het vanzelf weer en is behandeling niet nodig. Wel kan het fijn zijn om de huid te hydrateren zodat de schilfertjes verminderen.
-
Halo naevus
Deze goedaardige aandoening wordt vanwege de gelijkenis ook wel schietschijfmoedervlek genoemd. Het is namelijk een moedervlek met een witte rand eromheen. Het ontstaat omdat het lichaam de moedervlek wil opruimen maar hierbij ook de gezonde pigmentcellen daaromheen aanvalt. Het afweersysteem is dus in de war!
-
Post-inflammatoire Hypopigmentatie
Deze witte vlekken ontstaan na een beschadiging of verwonding van de huid. Dit veroorzaakt stress in de pigmentcellen waardoor ze tijdelijk buiten werking raken. In de meeste gevallen is dit tijdelijk en verdwijnen de witte vlekken na enkele maanden vanzelf weer.
Wat kan jijzelf doen aan witte pigmentvlekken?
De behandelmogelijkheden voor witte pigmentvlekken zijn afhankelijk van de oorzaak. Om verdere zonschade te beperken, is het belangrijk om de huid te beschermen met een spf. Daarnaast vermindert dit het contrast tussen de witte vlekken en de zongebruinde huid. Retinol kan soms een hulpmiddel zijn om witte plekjes te verminderen die zijn veroorzaakt door zonschade of huidveroudering. Dit boost de celdeling waardoor er een nieuwe frisse huidlaag tevoorschijn komt zonder zonschade. Als de donkere plekjes verminderen zullen de witte plekjes mooier blenden in de huid.
Witte pigmentvlekken gezicht
Sommige witte plekken in het gezicht verdwijnen na verloop van tijd vanzelf weer. In andere gevallen is behandeling van een arts nodig. Als je jouw huid zo egaal mogelijk wilt houden werken witte pigmentvlekjes natuurlijk niet mee. Camouflagetherapie kan dan een oplossing vormen. Als huidtherapeut kan ik advies geven over speciale camouflagemiddelen en zelfbruiners. Donkere pigmentvlekken kunnen echter wel goed behandeld worden met IPL of de pigmentlaser.